Wim Kanbier, specialist op het gebied van internationale mobiliteit bij PricewaterhouseCoopers, waarschuwt werknemers en werkgevers in Het Financieele Dagblad van donderdag 6 augustus voor de gevolgen van gewijzigde regelgeving romdom sociale cverzekeringen voor grensarbeiders.

Sociale zekerheidsplicht
De toewijzing van sociale zekerheidsplicht voor grensoverschrijdende werknemers binnen de Europese Unie (EU) wordt bepaald door Europese regelgeving. De huidige EG Verordening (1408/71) zal op termijn worden vervangen door een nieuwe. De hoofdregel binnen de EU is dat een werknemer verzekerd is in het land waar wordt gewerkt. Een inwoner van Nederland die bijvoorbeeld in Duitsland werkt, zal op basis van deze regel verzekerd zijn in Duitsland.

Uitzonderingen
Op deze hoofdregel bestaat een aantal uitzonderingen. Een belangrijke is dat een werknemer die in Nederland woont en werkzaam is voor een Duitse werkgever toch verzekerd blijft in Nederland indien er ook één dag per maand in Nederland wordt gewerkt. Van deze uitzondering wordt in de praktijk vaak gebruik gemaakt om er voor te zorgen dat de grensarbeider in Nederland verzekerd blijft. In de dagelijkse praktijk is het vanwege klantenbezoek gebruikelijk dat grensarbeiders minimaal één dag per maand in Nederland werken.

Praktische gevolgen
Onder de nieuwe regelgeving zal dit punt worden aangepast. Om de verzekeringsplicht in het woonland te continueren zal minimaal 25 procent van de tijd in Nederland moeten worden gewerkt. Dit zal in de praktijk slechts in uitzonderingsgevallen haalbaar zijn. De grensarbeider zal dus in de toekomst veelal verzekerd zijn in het werkland en te maken krijgen met andere kosten voor sociale zekerheid, maar ook met alle praktische gevolgen van dien. Zo vallen deze werknemers niet meer onder de Nederlandse Zorgverzekeringswet, waardoor bepaalde ziektekosten moeten worden gedeclareerd bij buitenlandse autoriteiten. Wel kent de nieuwe regelgeving een overgangsrecht waarbij bestaande situaties voor een periode van tien jaren onder de huidige verordening blijven vallen.

Hogere kosten
Werkgevers kunnen worden geconfronteerd met hogere kosten voor sociale zekerheid. Zo zijn bijvoorbeeld de werkgeverskosten voor de Belgische sociale zekerheid substantieel hoger dan de werkgeverspremies in Nederland. Daarnaast zal er een systeem worden ingevoerd van elektronische gegevensuitwisseling tussen de lidstaten die op termijn de huidige formulieren zullen vervangen.

Impact
De verwachting is dat de nieuwe regelgeving van kracht wordt per 1 maart 2010. Vanaf dat moment lopen nieuwe grensarbeiders het risico niet langer verzekerd te zijn in Nederland. Werkgevers zien wellicht hun kosten voor sociale zekerheid stijgen. Zowel grensarbeiders als hun werkgever doen er dus verstandig aan voordien de impact van de nieuwe regeling in kaart te brengen.