AEX-fondsen worstelen met integrated reporting

De jaarverslagen komen daardoor onvoldoende tegemoet aan de informatiebehoefte van investeerders en andere belanghebbenden. Die conclusie trekt PwC na een analyse van de jaarverslagen over 2010 van alle 25 AEX-fondsen. Het gemiddelde niveau van een AEX-jaarverslag ligt bovendien lager dan dat van jaarverslagen van ondernemingen uit de FTSE 100, de belangrijkste graadmeter van de Londense effectenbeurs.

Langs meetlat integrated reporting

De jaarverslagen zijn langs de meetlat van het PwC-model voor 'integrated reporting' gelegd en beoordeeld op ruim zestig variabelen die ondernemingsprestaties duiden. Integrated reporting staat voor een nieuwe benadering van publieke verslaggeving. Het maakt een koppeling tussen enerzijds de strategie, governance en de financiële prestaties van een onderneming en anderzijds de sociale, duurzame en economische context waarin het opereert. Investeerders en andere belanghebbenden krijgen daardoor een beter inzicht in de wijze waarop de onderneming haar strategie uitvoert en wat de impact daarvan is op de maatschappij. Dat is belangrijke informatie voor bijvoorbeeld institutionele beleggers bij hun keuze om wel of niet te investeren of voor consumenten om wel of niet producten te kopen.

Bijna zes op de tien AEX-fondsen passen enige vorm van integrated reporting toe. Slechts één op de zes jaarverslagen scoort relatief goed op de verschillende aspecten van integrated reporting. De top in Nederland is dus smal, maar scoort in vergelijking met de top van de FTSE 100 wel bovengemiddeld. Dit impliceert dat organisaties met betere verslagen integrated reporting zien als kans op concurrentievoordeel. Daar staat tegenover dat 42% van de AEX-fondsen nauwelijks of geen vorm van integrated reporting toepast. Het gros van de AEX-jaarverslagen scoort bovendien lager dan het gros van de FTSE-jaarverslagen. Ook is het gat tussen betere en slechtere verslagen in Nederland groter dan in het Verenigd Koninkrijk.

Te eenzijdig gericht op financiële prestaties

De beoordeelde jaarverslagen richten zich te eenzijdig op de financiële prestaties van de onderneming. Robert van der Laan, partner sustainability en integrated reporting bij PwC, ziet veel Nederlandse bedrijven worstelen bij het inzichtelijk maken van niet-financiële prestaties. 'Het vertellen van een spannend verhaal is een kunst. Dat geldt ook voor een samenhangend verhaal over hoe ondernemingen waarde creëren voor aandeelhouders, klanten en medewerkers, welke risico’s ze daarbij lopen, welke beheersingsmaatregelen er zijn genomen en wat hun impact is op bijvoorbeeld milieu.'

De belangrijkste onderzoeksresultaten:

• Gemiddeld scoren de AEX-fondsen op 31% van alle zestig aspecten van integrated reporting.

• De jaarverslagen scoren het best op het onderdeel financiele gegevens. Deze gegevens worden echter nauwelijks geïntegreerd met prestatie-indicatoren over strategie, governance, risico’s, milieu en sociale zaken.

• De jaarverslagen scoren het slechts op prestatie-indicatoren die de mate van succes van bijvoorbeeld producten of dienstverlening duiden.

• Minder dan de helft rapporteert op basis van de ondernemingstrategie en/of integreert risico's in het jaarverslag.

• Minder dan een derde legt een verband tussen doelen en kritische prestatie-indicatoren (financieel en niet-financieel).

• Zes op de tien jaarverslagen geeft geen tot weinig uitleg over hun verdienmodel.

• Hoewel 71% van de ondervraagden de doelen van het bedrijf benoemt in hun jaarverslag, geeft slechts een kwart aan welke kritische prestatie-indicatoren ze gebruiken om de progressie op deze doelen te monitoren.

• Bijna alle AEX-fondsen bediscussiëren in hun verslag de factoren die de marktgroei beïnvloeden. Echter, slechts 4% onderbouwt dit met kwantificeerbare gegevens.

• Duurzaamheid komt in alle verslagen terug. Echter, slechts 13% integreert dit thema in haar verslaggeving over de ondernemingstrategie.